Yerba Mate a Miedź – Czy To Dobre Źródło Tego Minerału?

Yerba mate a miedź to pytanie z tej samej rodziny, co pytania o cynk, jod czy sód, które już rozkładaliśmy w tej serii – ktoś szuka w liściu ostrokrzewu paragwajskiego kolejnego minerału, zanim zajrzy do talerza. Odpowiadamy tak samo uczciwie: ile miedzi rzeczywiście jest w suszu i naparze, do czego organizmowi ta miedź w ogóle jest potrzebna i czy matero ma tu jakiekolwiek znaczenie w codziennym bilansie.

Yerba mate a miedź – ile jej naprawdę jest w suszu

Podobnie jak przy cynku, dostępne analizy mineralne liścia yerby koncentrują się głównie na potasie, magnezie, wapniu i żelazie – to one dominują w tabelach składu, bo jest ich najwięcej. Miedź bywa wymieniana rzadziej, a wartości, jakie się pojawiają, mieszczą się w zakresie pojedynczych mikrogramów do ułamków miligrama na 100 g suszu, z wyraźnym rozrzutem między badaniami i partiami liścia. Nie mamy jednej twardej liczby, którą moglibyśmy podać z pełnym przekonaniem, więc piszemy to wprost, zamiast zaokrąglać w górę dla lepszego efektu marketingowego.

Referencyjna wartość spożycia miedzi dla dorosłej osoby, przyjęta w unijnych przepisach o etykietowaniu żywności, wynosi 1 mg dziennie. To niewiele w porównaniu z magnezem czy potasem, ale i tak dużo więcej, niż realnie dostarcza sama yerba – nawet przy optymistycznym odczycie z tabel trzeba by wypić jej ilość, jakiej nikt w praktyce nie pije, żeby zbliżyć się do tej wartości wyłącznie naparem.

Dlaczego skład suszu i skład naparu to dwie różne liczby

Pisaliśmy o tym już przy cynku i fosforze w yerbie – suchy liść to nie to samo, co napar, który pijesz przez bombillę. Przy piciu matero nie zjadasz liścia, tylko zalewasz go gorącą wodą, a mokry susz zostaje w naczyniu i po kilku rundach trafia do kosza. Ile z zawartej w liściu miedzi w ogóle przechodzi do wody, zależy od rozpuszczalności tego konkretnego związku, temperatury zalewania i liczby cebadas, jakie susz jeszcze wytrzymuje.

Nie ma wiarygodnych, powtarzalnych badań, które wyodrębniałyby konkretnie miedź w naparze yerby, w przeciwieństwie do potasu czy magnezu, które są dobrze zbadane pod tym kątem. Najbezpieczniej założyć, że to, co i tak jest ilością śladową w suszu, w filiżance naparu robi się jeszcze mniejsze – na tyle małe, że nie ma sensu wliczać tego do dziennego bilansu miedzi.

Do czego organizmowi potrzebna jest miedź

Miedź ma swoje miejsce na liście oficjalnie dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych w unijnym prawie żywnościowym. Przyczynia się między innymi do prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego, do utrzymania prawidłowej tkanki łącznej, do prawidłowego transportu żelaza w organizmie oraz do ochrony komórek przed stresem oksydacyjnym. Bierze też udział w produkcji melaniny i w utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego.

To dość szeroki zakres zadań jak na minerał, o którym rzadko się mówi – ale żaden pojedynczy napój, a tym bardziej yerba, w której miedzi jest niewiele, tego nie zastąpi. Jeśli podejrzewasz u siebie niedobór, właściwą drogą jest rozmowa z lekarzem i badanie krwi, nie liczenie rund matero.

Orzechy nerkowca czy yerba – co realnie da Ci więcej miedzi

Mamy w ofercie orzechy nerkowca, które należą do produktów spożywczych z naprawdę wysoką zawartością miedzi – to jeden z klasycznych przykładów podawanych w tabelach żywieniowych, obok wątróbki, owoców morza (zwłaszcza ostryg i homara), nasion sezamu, pestek słonecznika i gorzkiej czekolady z wysoką zawartością kakao. Garść orzechów nerkowca do owsianki czy sałatki realnie przybliża Cię do dziennego zapotrzebowania na ten minerał, w sposób, jakiego nie da samo picie yerby.

Wniosek jest ten sam, co przy innych minerałach w tej serii – yerba mate to napój, po który sięgasz dla smaku, rytuału picia z bombilli i kofeiny w rozsądnej dawce, a nie dla wypełnienia luk mineralnych w diecie. Od tego są konkretne produkty spożywcze, w znacznie większych porcjach niż jedna runda matero.

Kto powinien szczególnie zadbać o miedź w diecie

Dla większości osób z urozmaiconą dietą temat miedzi załatwia się sam, bo występuje ona w wielu produktach roślinnych i zwierzęcych naraz. Kilka grup ma jednak podwyższone ryzyko niedoboru:

• osoby na restrykcyjnych dietach eliminacyjnych, ograniczających jednocześnie orzechy, nasiona i podroby,
• osoby przyjmujące długotrwale wysokie dawki cynku w suplementach, bo nadmiar cynku ogranicza wchłanianie miedzi,
• osoby po operacjach bariatrycznych i z zaburzeniami wchłaniania, np. przy celiakii,
• osoby na diecie wegańskiej, jeśli nie planują jej świadomie pod kątem orzechów i nasion,
• noworodki urodzone przedwcześnie, u których zapasy miedzi z okresu płodowego są mniejsze.

Jest też druga strona medalu, o której warto wiedzieć: przy chorobie Wilsona, rzadkim schorzeniu genetycznym, organizm gromadzi miedź zamiast ją usuwać, więc osoby z tą diagnozą celowo ograniczają jej podaż pod nadzorem lekarza. To pokazuje, że miedź – jak większość minerałów – jest kwestią równowagi, nie zasady „im więcej, tym lepiej”.

Ile yerby dziennie, żeby to miało sens

Skoro miedź z yerby to w najlepszym razie znikomy dodatek, ilość naparu warto dobierać przede wszystkim pod kątem kofeiny, nie minerałów. Dla zdrowej dorosłej osoby 2–3 porcje dziennie, czyli kilka rund matero rozłożonych w ciągu dnia, to zakres, który większość ludzi toleruje bez problemu, o ile nie sięga po yerbę tuż przed snem. Jeśli zależy Ci akurat na miedzi w diecie, znacznie efektywniej zadziała garść orzechów nerkowca czy kawałek gorzkiej czekolady niż dodatkowa runda w matero.

Skąd pochodzi nasz susz

Skład mineralny yerby zależy też od tego, skąd pochodzi liść i jak był suszony. Nasz susz Yerbador ma świadectwo analizy z Instytutu Włókien Naturalnych i Roślin Zielarskich (IWNIRZ, chromatografia i potwierdzenie autentyczności), zgodność ze wzorcem potwierdzoną przez J.S. Hamilton oraz badania na metale ciężkie, pestycydy i WWA wykonane przez GBA Polska. Do tego certyfikaty ECOCERT i Organic Brasil oraz HACCP w łańcuchu produkcji. Przy temacie, gdzie same liczby dotyczące miedzi są niepewne, ważniejsze staje się to, że susz pochodzi ze sprawdzonego źródła, bez ryzyka zanieczyszczeń metalami ciężkimi, które mogłyby zaburzyć jakikolwiek bilans mineralny.

Nasze produkty do wypróbowania

Jeśli zależy Ci na realnym wsparciu poziomu miedzi w diecie, sięgnij po orzechy nerkowca z naszej oferty. Jeśli chcesz po prostu wprowadzić yerbę jako lekki dodatek mineralno-energetyczny, zacznij od suszu o pełnym, klasycznym profilu.

Sprawdź produkt: Orzechy Nerkowca 250 g

Sprawdź produkt: Yerba Mate Immuno

Sprawdź produkt: Pestki Słonecznika

Orzechy nerkowca i pestki słonecznika to dobry duet do domowej mieszanki bakaliowej – garść jednego i drugiego do jogurtu czy sałatki realnie zbliża Cię do dziennej normy miedzi, czego sama yerba nie zapewni.

Yerba mate a miedź – najczęstsze pytania

Czy yerba mate to dobre źródło miedzi?
Nie. Dostępne dane o zawartości miedzi w yerbie są skąpe i niespójne, a nawet przy optymistycznych odczytach chodzi o ilości śladowe. Orzechy nerkowca, owoce morza czy gorzka czekolada dostarczają jej w liczbach, które faktycznie mają znaczenie.

Ile miedzi jest w naparze yerby?
Nie ma na to jednej wiarygodnej liczby – publikowane analizy rzadko wyodrębniają miedź osobno, a tam, gdzie się pojawia, mowa jest o mikrogramach, z dużym rozrzutem. Wolimy napisać to wprost, niż podać niepewną liczbę jako pewnik.

Czy orzechy nerkowca mają więcej miedzi niż yerba?
Zdecydowanie tak. Orzechy nerkowca należą do uznanych, dobrze udokumentowanych źródeł miedzi w diecie, w przeciwieństwie do yerby, gdzie ten minerał występuje śladowo.

Kto powinien szczególnie dbać o miedź w diecie?
Przede wszystkim osoby na restrykcyjnych dietach eliminacyjnych, osoby długotrwale suplementujące duże dawki cynku oraz osoby z zaburzeniami wchłaniania, np. po operacjach bariatrycznych.

Czy nadmiar miedzi jest szkodliwy?
Tak, u osób z chorobą Wilsona organizm gromadzi miedź zamiast ją usuwać, więc muszą świadomie ograniczać jej podaż pod nadzorem lekarza. Dla zdrowej osoby z typową dietą nadmiar z pożywienia to rzadkość.